Bàn cờ tướng có 9 đường dọc, 10 đường ngang tạo thành 90 giao điểm, chia đôi bởi sông. Mỗi bên xếp 16 quân: hàng đáy từ ngoài vào là Xe, Mã, Tượng, Sĩ, Tướng (Tướng ở giữa); hai Pháo ở hàng thứ ba cột 2 và 8; năm Tốt ở hàng thứ tư các cột 1, 3, 5, 7, 9.
Bàn cờ tướng gồm những phần nào?
| Thành phần | Mô tả |
|---|---|
| Đường dọc | 9 đường, mỗi bên đánh số 1–9 từ phải sang trái của mình |
| Đường ngang | 10 đường, mỗi bên 5 đường |
| Giao điểm | 90 điểm, quân đặt trên giao điểm |
| Ô vuông | 64 ô (8 × 9 ô trừ hàng sông), chỉ để kẻ, không đặt quân trong ô |
| Sông (hà) | Dải trống ở giữa, các đường dọc bị ngắt (trừ hai mép); thường in chữ “Sở hà, Hán giới” |
| Cung | Mỗi bên một cung 3 × 3 điểm có hai đường chéo, ở giữa hàng đáy |
| Dấu vị trí | Các dấu nhỏ đánh dấu chỗ đặt Pháo và Tốt ban đầu |
Cách xếp cờ tướng từng hàng
Tính từ hàng gần mình nhất (hàng đáy) của mỗi bên:
| Hàng | Quân | Vị trí (cột) |
|---|---|---|
| Hàng 1 (đáy) | Xe, Mã, Tượng, Sĩ, Tướng, Sĩ, Tượng, Mã, Xe | Xe 1 và 9 · Mã 2 và 8 · Tượng 3 và 7 · Sĩ 4 và 6 · Tướng 5 |
| Hàng 2 | Để trống | |
| Hàng 3 | 2 Pháo | Cột 2 và 8 (thẳng trước hai Mã) |
| Hàng 4 | 5 Tốt | Cột 1, 3, 5, 7, 9 |
| Hàng 5 | Để trống (bờ sông) |
Bên kia xếp đối xứng y hệt. Đối chiếu với bàn cờ dưới đây (có thể bấm thử đi quân):
Mẹo nhớ cách xếp quân
- Tướng vào giữa cung, hai Sĩ đứng sát hai bên.
- Từ Sĩ đi ra ngoài: Tượng, Mã, Xe. Nhớ câu “Xe góc, Mã cạnh, Tượng kề Sĩ”.
- Pháo đứng thẳng trước Mã, cách một hàng trống.
- Tốt cách nhau một cột, bắt đầu từ hai mép, Tốt giữa đứng thẳng trước Tướng.
Lỗi xếp cờ sai hay gặp
- Đặt quân vào trong ô thay vì trên giao điểm.
- Đổi chỗ Mã và Tượng (Mã phải đứng cạnh Xe).
- Đặt Pháo ở hàng thứ hai, ngay trước Mã. Đúng là hàng thứ ba, giữa hai hàng còn một hàng trống.
- Đặt Tốt sát bờ sông. Đúng là hàng thứ tư, giữa Tốt và sông còn một hàng.
Câu hỏi thường gặp
Cờ tướng có bao nhiêu quân?
32 quân, mỗi bên 16: 1 Tướng, 2 Sĩ, 2 Tượng, 2 Xe, 2 Pháo, 2 Mã, 5 Tốt.
Bàn cờ tướng có bao nhiêu ô?
Có 90 giao điểm để đặt quân. Nếu đếm ô vuông được kẻ thì có 64 ô, không tính dải sông.
Chữ trên sông bàn cờ tướng nghĩa là gì?
Thường là “Sở hà, Hán giới” (sông Sở, ranh giới Hán), gợi nhắc cuộc tranh hùng Hán Sở trong lịch sử Trung Hoa. Chữ này chỉ để trang trí, không ảnh hưởng luật.
Bên Đỏ ngồi bên nào?
Không có quy định ngồi bên trái hay phải; mỗi người ngồi sau quân của mình. Bên Đỏ đi trước.
Đã xếp xong? Tiếp theo đọc cách đi của từng quân, hoặc xem bài kích thước bàn cờ tướng nếu bạn định mua hay tự làm bàn cờ.